Sandormarai n

 Węgierski Instytut Kultury w Warszawie

Spółdzielnia Wydawnicza „CZYTELNIK”

Centrum Informacji im. Jana Nowaka-Jeziorańskiego

 

mają zaszczyt zaprosić

na wieczór poświęcony twórczości

 

Sándora Máraiego

 

W programie:

otwarcie wystawy grafiki

László Miklosovitsa

Hommage á Sándor Márai

prezentacja książek

Sąd w Canudos

w przekładzie Ireny Makarewicz

Znieważeni

w przekładzie Teresy Worowskiej

 

Spotkanie z udziałem grafika i tłumaczek

poprowadzi Anna Rucińska

 

Szanowni Państwo, prosimy, przynieście ze sobą

ulubione cytaty z książek Sándora Máraiego!

 

22 stycznia (wtorek) 2013 r., godz. 18.00

Centrum Informacji im. Jana Nowaka-Jeziorańskiego

ul. Czerniakowska 178A, Warszawa

 Mapka dojazdu


László Miklosovits jest absolwentem Gimnazjum Sztuk Pięknych i Rzemiosła Artystycznego w Budapeszcie. Należy do  znanych na Węgrzech projektantów i ilustratorów książek. W jego pracowni powstają zarówno precyzyjne, ograniczone do kilku kresek rysunki, jak i delikatne,  dopracowane w szczegółach, a także symboliczne grafiki operujące monumentalnymi formami i opozycją pozytyw-negatyw.  Artysta sięga też po różne techniki powielania (m.in. linoryt, miedzioryt i sitodruk).

„Jego twórczość charakteryzuje brawurowa technika rysunku, pedantyczne zagospodarowanie przestrzeni a jednocześnie niezwykła zwięzłość przekazu”.(Leksykon Artystów Współczesnych, 1999-2000)

Intelektualne spotkanie Miklosovitsa z Sándorem Jego twórczość charakteryzuje brawurowa technika rysunku, pedantyczne zagospodarowanie przestrzeni a jednocześnie niezwykła zwięzłość przekazu. Máraim zaowocowało powstaniem setek grafik, które doczekały się wydania albumowego, a także prezentowane są na licznych zbiorowych i indywidualnych wystawach na Węgrzech i poza granicami.

Do najawżniejszych z nich należą:

Biennale Grafiki Indywidualnej, Muzeum Bronx, Nowy Jork, 1978,

Galeria  Współczena w Kluż (Rumunia), 1995,

Węgierski Ośrodek Kultury w Koszycach (Słowcja), 1998,

Pałac Cifra w Salonta (Rumunia), 1999,

Węgierski Instytut Kultury w Bratysławie, 1999,

Galeria im. Tibora Ernő w  Oradei (Ruminia), 2000,

Teatr Thalia, Koszyce (Słowacja), 2000,

Castello dell`Acciaiolo, Florencja, (Włochy), 2009,

Węgierska Akademia w Rzymie, 2010,

Sala Grande della Biblioteva Communale, Tarquinia , (Włochy), 2010

 

 

 

Sándor Márai: Znieważeni (Sértődöttek. A hang)

przekład: Teresa Worowska

„Znieważeni” (1947) to po „Zbuntowanych”, „Zazdrosnych” i „Obcych” czwarta część cyklu Dzieło Garrenów, który Sándor Márai uważał za swoje najważniejsze dokonanie. Tym razem spośród członków rodziny Garrenów na kartach powieści pojawia się jedynie Péter, główny bohater i zarazem narrator, akcja zaś przenosi się do Paryża początku lat trzydziestych. To tutaj Péter słyszy w radiu przemówienie Hitlera, którego głos odbiera jako zniewagę wobec całej kultury europejskiej. Przeczuwa w nim bowiem symptom i zapowiedź narastającego „buntu mas”, oznakę, że oto do głosu doszli ludzie, dla których ta kultura nie ma już znaczenia. Jak pisze Ortega y Gasset: „po raz pierwszy w Europie pojawia się typ człowieka, który nie chce drugiemu przyznać racji ani nie pragnie sam mieć racji, lecz po prostu jest zdecydowany narzucić swoje poglądy innym”. Márai z wielką wnikliwością opisuje przejawy kultury masowej na salonach i ulicach Paryża, przemiany w polityce i obyczajach. Powieść przenika bolesne przeczucie nadchodzącego upadku kultury, utraty jej treści i sensu, przeczucie, że „szykuje się coś, co wywróci do góry nogami wszelkie znane dotąd umowy”.

 


Sándor Márai: Sąd w Canudos (Ítélet Canudosban)

przekład: Irena Makarewicz

Pod koniec dziewiętnastego wieku w Brazylii, na dzikich pustkowiach, żyjący w skrajnej nędzy biedacy zebrali się pod przywództwem charyzmatycznego proroka, Antônia Doradcy, i założyli swoje Święte Miasto, Canudos. Rząd młodej Republiki Brazylii uznał ich samowolną działalność za zagrożenie, które trzeba jak najprędzej zlikwidować. Niespodziewanie jednak okazało się, że zniszczenie tego miasta z błota i gliny zmieszanej ze słomą nie jest wcale takie proste… 

„Sąd w Canudos” (1970) opowiada o ostatnim dniu krwawej wojny domowej, która pochłonęła trzy ekspedycje wojskowe. Sándor Márai odmalowuje niezwykły portret marszałka Bittencourta, dowódcy czwartej ekspedycji przeciwko Canudos, oraz bezimiennej kobiety, mieszkanki Świętego Miasta. Ostatnia konfrontacja dwóch stron konfliktu uświadamia jej uczestnikom, że role sędziów, prokuratorów i oskarżonych w tym sporze nie są rozdzielone tak jednoznacznie, jak sobie wyobrażali. Zdaniem niektórych znawców twórczości Maraiego to jedna z jego najwybitniejszych powieści.